بخش اول: عرضه و تقاضا در سال 2025

پویایی عرضه و تقاضا

تولید جهانی در مقابل تقاضا: انتظار می‌رود تعادل عرضه و تقاضای فولاد ضد زنگ در سال 2025 تا حدودی سست باقی بماند، و ظرفیت تولید همچنان از رشد مصرف جلوتر باشد. تولید جهانی فولاد خام ضد زنگ در سال 2023 حدود 60 میلیون تن تخمین زده شد که به دلیل توسعه در چین و اندونزی افزایش یافته است [12]. رشد تقاضا مثبت اما متوسط بوده است؛ انجمن بین‌المللی فولاد ضد زنگ (ISSF) پیش‌بینی کرده است که مصرف جهانی فولاد ضد زنگ پس از رکود در سال 2023، تنها حدود 3.6 درصد در سال 2024 افزایش یابد [13]. پیش‌بینی‌ها برای سال 2025 حاکی از افزایش مصرف در ارقام تک رقمی پایین (حدود 3 تا 4 درصد در سطح جهان) است [14]. این بدان معناست که تقاضا تقریباً به 57 تا 58 میلیون تن افزایش خواهد یافت، که اگر همه کارخانه‌ها با ظرفیت خود کار کنند، هنوز هم کمی از عرضه بالقوه عقب مانده است. مازاد عرضه عمدتاً به خاطر آسیا است: تولید فولاد ضد زنگ چین در سال 2024 حدود 7 درصد افزایش یافت و قرار است در سال 2025 با 4 تا 5 درصد دیگر افزایش یابد و به نزدیک 40 میلیون تن برسد [4]. چنین رشدی در چین (که به تنهایی حدود 55 تا 60 درصد از تولید فولاد ضد زنگ جهان را تشکیل می‌دهد) بیش از حد کاهش تولید یا رکود در مناطقی مانند اروپا و ایالات متحده را جبران کرده است [15]. در واقع، تولید جهانی فولاد ضد زنگ در ژانویه تا سپتامبر 2023 علیرغم کاهش در اروپا (-8٪) و ایالات متحده (-12.9٪)، افزایش یافت (2.5٪ نسبت به سال قبل)، زیرا تولید چین افزایش یافت و ظرفیت جدید اندونزی به حجم تولید افزود[15]. این عدم تعادل - عرضه قوی آسیا در مقابل تولید ضعیف‌تر غرب - پویایی بازار جهانی را در بدو ورود به سال 2025 تعریف می‌کند.

الگوهای منطقه‌ای

چین همچنان بازیگر محوری در هر دو طرف عرضه و تقاضا است. در سال 2024، مصرف داخلی فولاد ضد زنگ چین "انعطاف‌پذیری قوی" نشان داد و با افزایش حدود 2.8 درصدی به 32.5 میلیون تن رسید و با صادرات بی‌سابقه تقریباً 5 میلیون تن همراه بود، زیرا کارخانه‌های چینی تولید اضافی خود را به خارج از کشور فروختند [16][17]. صادرات زیاد از چین، بازارهای دیگر را مختل کرده است. در سال 2023، مواد اولیه چینی به مناطقی مانند برزیل، ترکیه و هند سرازیر شد و تولیدکنندگان محلی را تحت فشار قرار داد [18].

در مقابل، اروپا و آمریکای شمالی در سال‌های 2023-2024 در بحبوحه رکود اقتصادی و کاهش موجودی، تقاضای کمتری را تجربه کردند که منجر به کاهش تولید شد. موجودی انبارها در اروپا در اوایل سال 2023 افزایش یافت و تنها پس از کاهش تولید، روند عادی‌سازی را آغاز کرد. با ورود به سال 2025، Fitch Ratings بهبود جزئی تقاضای فولاد در ایالات متحده و اتحادیه اروپا را پیش‌بینی می‌کند و روند نزولی سال 2023 را می‌شکند [19].

به عنوان مثال، انتظار می‌رود تقاضای فولاد ضد زنگ آمریکای شمالی با افزایش ذخایر مراکز خدماتی و بهبود صنایع مصرف‌کننده نهایی، به آرامی افزایش یابد. تقاضای اروپا ممکن است تثبیت شود، اما همچنان در معرض خطر هزینه‌های بالای انرژی و رقابت از سوی واردات است. هند به عنوان یک بازار در حال رشد برجسته است: پیش‌بینی می‌شود تقاضای کلی فولاد در هند در سال 2025 حدود 8 تا 9 درصد افزایش یابد که از میانگین جهانی فراتر می‌رود[20]، و مصرف فولاد ضد زنگ نیز به همین ترتیب توسط زیرساخت‌ها و گسترش تولید تقویت می‌شود. ظرفیت تولید فولاد ضد زنگ هند در حال افزایش است، اگرچه هند هنوز برخی از گریدهای مرغوب را وارد می‌کند. تأثیر خالص این است که افزایش تقاضای جهانی توسط بازارهای نوظهور (هند، آسیای جنوب شرقی) و بهبود پروژه‌های به تعویق افتاده در اقتصادهای توسعه یافته هدایت می‌شود، در حالی که عرضه جهانی به دلیل سرمایه‌گذاری‌های ظرفیت قبلی، به ویژه در آسیا، فراوان است.

شرایط بازار

این تعامل عرضه/تقاضا به این معنی است که بازار در سال 2025 نه به شدت کمبود عرضه دارد و نه به طرز چشمگیری بیش از حد عرضه، بلکه کمی مازاد با برخی از نقاط کمبود عرضه دارد. در چین، با وجود تولید زیاد، سطح موجودی در کارخانه‌های بزرگ فولاد ضد زنگ تا پایان سال 2024 به پایین‌ترین حد چند ساله خود رسید، که نشان می‌دهد تقاضای داخلی و صادراتی به اندازه کافی قوی بوده است تا عرضه را جذب کند[21]. این نشان می‌دهد که وضعیت مازاد عرضه در آنجا رو به کاهش بوده و ممکن است از ادامه نرخ‌های بالای تولید پشتیبانی کند.

در مقابل، در اروپا از اواخر سال 2024، مراکز خدماتی خریدها را به تعویق می‌انداختند و تقاضا آنقدر کم بود که حتی قراضه فلز نیز مازاد بود و فشار نزولی بر قیمت قراضه وارد می‌کرد[22]. انضباط عرضه تولیدکنندگان عامل کلیدی خواهد بود: انتظار می‌رود بسیاری از کارخانه‌های فولاد ضد زنگ غربی در اوایل سال 2025 برای جلوگیری از اشباع بازار، زیر ظرفیت کامل خود فعالیت کنند. اگر تقاضا به طور غیرمنتظره‌ای افزایش یابد (مثلاً افزایش سفارشات صنعتی)، این ظرفیت‌های بیکار می‌توانند افزایش یابند و هرگونه کمبودی را محدود کنند. برعکس، اگر تقاضا ناامیدکننده باشد، تأمین‌کنندگان چینی و اندونزیایی تمایل خود را برای صادرات تهاجمی نشان داده‌اند و از کمبودهای محلی جلوگیری می‌کنند، اما احتمالاً تنش‌های تجاری را دوباره شعله‌ور می‌کنند. به طور کلی، بازار فولاد ضد زنگ 2025 یک بازار با تعادل محتاطانه است که برای تأمین پتانسیل تولید همچنان بالا، به رشد تقاضای متوسط متکی است.