بخش ششم: عوامل تاثیرگذار در سال 2025 (5)
پیشرفتهای تکنولوژیکی در تولید
پیشرفتهای تکنولوژیکی در تولید فولاد ضد زنگ و سرمایهگذاریهای جدید در ظرفیت تولید، در تعیین عرضه بازار و ساختار هزینه بسیار مهم هستند. در سالهای اخیر و تا سال ۲۰۲۵، پیشرفتها و روندهای متعددی برجسته شدهاند:
• گسترش فناوریهای تولید کمهزینه:
یک تغییر عمده تکنولوژیکی در دهه گذشته، استفاده از چدن نیکل (NPI) و سایر مواد اولیه جدید برای تولید ارزان فولاد ضد زنگ بوده است. شرکتهای چینی (مانند تسینگشان) در اندونزی پیشگام فرآیند RKEF (کوره دوار-کوره الکتریکی) برای تبدیل سنگ معدن نیکل لاتریت به NPI بودند که سپس میتوان آن را به کارخانههای ذوب فولاد ضد زنگ تزریق کرد. این نوآوری با ارائه جایگزینی برای نیکل خالص گرانقیمت، هزینه تولید فولاد ضد زنگ سری ۳۰۰ را به شدت کاهش داد. نتیجه، سیل ظرفیتهای جدید فولاد ضد زنگ در اندونزی با استفاده از این فناوری بوده است که اکنون به بلوغ رسیده است. تا سال ۲۰۲۴، اندونزی نه تنها NPI، بلکه اسلبهای فولاد ضد زنگ و کلاف نورد گرم را برای صادرات تولید میکرد. این روند در سال ۲۰۲۵ نیز ادامه خواهد یافت و مجتمعهای فولاد ضد زنگ یکپارچه بیشتری در اندونزی افزایش خواهند یافت.
چنین گسترش ظرفیت فناوری، دلیل اصلی رشد سریع تولید جهانی فولاد ضد زنگ (و پیشی گرفتن از تقاضا) است که به کارخانههای قدیمیتر فشار میآورد. ما انتظار داریم ظرفیتهای جدید بر موقعیت رقابتی کارخانههای موجود تأثیر بگذارد و فشارهای ادغام را در سراسر جهان تشدید کند [41]. به عبارت دیگر، کارخانههایی که از فرآیندهای قدیمیتر و پرهزینهتر استفاده میکنند (یا مقیاس کوچکتری دارند) در رقابت با تولیدکنندگان جدید و کمهزینه با فناوری جدید مشکل دارند. این امر باعث ادغام و خروج در برخی مناطق، به ویژه چین، میشود: بسیاری از شرکتهای کوچکتر فولاد ضد زنگ چینی به دلیل عرضه بیش از حد با مشکلات مالی مواجه هستند و احتمالاً در سال 2025 توسط بازیگران بزرگتر جذب خواهند شد [42].
• رشد متوازن تولید در مناطق مختلف:
برخلاف چند سال گذشته که تقریباً تمام رشد از چین/اندونزی حاصل شده بود، در سال 2025 ممکن است شاهد رشد تولید فولاد ضد زنگ کمی متوازنتر در مناطق مختلف باشیم [43]. قرار است رشد تولید فولاد ضد زنگ چین کاهش یابد (از رشد تک رقمی بالا در سال 2024 تا شاید در سال 2025 به حدود تک رقمی برسد)، در حالی که سایر مناطق مانند اروپا، ایالات متحده و هند در صورت اجازه تقاضا، میتوانند شاهد افزایش اندکی در تولید باشند[43]. این امر تا حدودی به دلیل فناوری است: ظرفیتهای جدید یا نوسازی شده در خارج از چین نیز در حال راهاندازی هستند. به عنوان مثال، هند قصد دارد ظرفیت فولاد ضد زنگ را با کارخانههای مدرن گسترش دهد (دولت هند قصد دارد تا سال 2030 به ظرفیت حدود 9.5 میلیون تن برسد)[44]. برخی از تولیدکنندگان آمریکای شمالی در حال رفع موانع و ارتقاء تجهیزات هستند.
و در اروپا، در حالی که هیچ کارخانه جدید و جدیدی در حال ساخت نیست، کارخانههای موجود در حال نوسازی هستند (به عنوان مثال، دیجیتالی شدن کارخانههای Tornio در Outokumpu، سرمایهگذاری Acerinox در بهبود بهرهوری). این پیشرفتهای فناوری ممکن است ظرفیت جهانی را به اندازه اندونزی افزایش ندهد، اما به تولیدکنندگان غیرآسیایی کمک میکند تا با کاهش هزینهها و بهبود ترکیب محصولات (تولید فولاد ضد زنگ با ارزش افزوده بیشتر مانند گریدهای ویژه) به حیات خود ادامه دهند.
• استفاده از فناوریهای دیجیتال و اتوماسیون:
فولادسازان به طور فزایندهای از فناوریهای صنعت ۴.۰ - هوش مصنوعی، حسگرهای اینترنت اشیا، کنترل پیشرفته فرآیند - برای بهینهسازی تولید استفاده میکنند. در تولید فولاد ضد زنگ، کنترل دقیق متالورژی (برای دستیابی به مشخصات دقیق آلیاژ) بسیار مهم است. در سال ۲۰۲۵، احتمالاً کارخانههای بیشتری از بهینهسازی فرآیند مبتنی بر هوش مصنوعی برای کاهش مصرف انرژی و بهبود عملکرد استفاده میکنند. اتوماسیون در جابجایی و پردازش، هزینههای نیروی کار را کاهش داده و ایمنی را بهبود میبخشد. این ارتقاءهای تدریجی فناوری به مرور زمان به کاهش هزینههای واحد کمک میکند. اگرچه تعیین کمیت در سطح بازار دشوار است، اما تولیدکنندگان را قادر میسازد تا با بهبود کارایی، بهتر با فشارهای قیمتی کنار بیایند.
• نوآوری در محصول:
پیشرفت تکنولوژی نه تنها در نحوه ساخت فولاد ضد زنگ، بلکه در نوع فولاد ساخته شده نیز اهمیت دارد. پیشرفتهای مداومی در آلیاژهای فولاد ضد زنگ وجود دارد - به عنوان مثال، آلیاژهای جدید نیکل بدون چربی یا گریدهای با استحکام بالاتر که از مواد کمتری برای عملکرد مشابه استفاده میکنند. هنگامی که قیمت نیکل افزایش یافت، بسیاری از کاربران به فولاد ضد زنگ سری ۲۰۰ (که محتوای نیکل کمتری دارد و تا حدودی با منگنز جایگزین شده است) علاقه نشان دادند. اگر نیکل در سال ۲۰۲۵ ارزان بماند، سری ۳۰۰ همچنان غالب خواهد بود، اما صنعت در طراحی آلیاژ برای مدیریت هزینهها، سازگاری نشان داده است. حوزه دیگر، فولادهای ضد زنگ دوپلکس (که ساختار آستنیتی و فریتی را با استفاده از نیکل کمتر اما با افزودن نیتروژن ترکیب میکنند) است - این فولادها استحکام و مقاومت در برابر خوردگی بالایی دارند و ممکن است شاهد افزایش پذیرش در بخشهای شیمیایی و نفت و گاز باشند. رشد گریدهای دوپلکس یا تخصصی بر تقاضای مواد اولیه تأثیر میگذارد (به عنوان مثال، مولیبدن یا منگنز بیشتر، اما نیکل کمتر در هر تن). از سال ۲۰۲۵، چنین تغییراتی تدریجی هستند، اما بخشی از چگونگی شکلگیری تقاضا برای عناصر آلیاژی توسط فناوری هستند.
• ادغام و کارایی:
CRU خاطرنشان میکند که ظرفیت اضافی، بسیاری از تولیدکنندگان را تحت فشار قرار میدهد و منجر به ادغام میشود، به خصوص در چین[42]. فناوری و مقیاس دست در دست هم حرکت میکنند - کارخانههای بزرگتر و مدرنتر، صرفهجویی به مقیاس دارند. بنابراین، روند به سمت بازیگران بزرگتر (با تکنیکهای تولید پیشرفته) است که سهم بازار را به دست میآورند، در حالی که تأسیسات قدیمی یا ارتقا مییابند یا تعطیل میشوند. این توجیه منطقی، که در کوتاهمدت دردناک است، میتواند با مهار تولید بیش از حد ناکارآمد، سلامت صنعت را در درازمدت بهبود بخشد. در چین، سیاست دولت، کاهش ظرفیت فولاد را به دلایل زیستمحیطی و اقتصادی تشویق میکند، که ممکن است پس از سال 2025، ساخت کارخانههای جدید فولاد ضد زنگ را کند کند.
در اصل، پیشرفت فناوری در صنعت فولاد ضد زنگ یک شمشیر دو لبه است: هزینههای تولید پایینتر و افزایش تولید (بهویژه از طریق مسیرهای NPI) را به همراه داشته است که به نفع مصرفکنندگان با قیمتهای پایینتر است، اما همچنین به عرضه بیش از حد و کاهش حاشیه سود کمک میکند. در سال 2025، رشد عرضه مبتنی بر فناوری (ظرفیت جدید، فرآیندهای کارآمد) عامل مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد، زیرا ممکن است دوباره از رشد تقاضا پیشی بگیرد. از طرف دیگر، فناوری با کاهش هزینهها، تولیدکنندگان را قادر میسازد تا محیطهای با قیمت پایین را تحمل کنند. شرکتهایی که در روشهای مدرن سرمایهگذاری میکنند، در موقعیت بهتری برای بقا در بازار رقابتی پیش رو قرار دارند.
[41] [42] [43] https://www.crugroup.com/en/communities/thought-leadership/2025/stainless-steel-top-calls-for-2025/
[44] https://www.fastmarkets.com/insights/indias-expansion-plans-to-reshape-asias-stainless-steel-and-raw-materials-markets/
